Bel aðrýsý insanýn yaradýlýþýndan beri karþýlaþtýðý bir sorundur. Binlerce yýl önceden günümüze kadar gelen tarihi kaynaklardan öðrendiðimize göre bu hastalýk insanlýk tarihi kadar eski. Yakýn zamanda yapýlan araþtýrmalar insanlarýn % 80 - % 85’inin hayatlarýnýn bir döneminde bel aðrýsý þikayeti ile karþýlaþtýklarýný ve en çok 30 - 40 yaþlarýnda olan bireylerin bu rahatsýzlýðý çektiklerini göstermekte.

Beyin Omurilik ve Sinir Cerrahisi Uzmaný Op. Dr A. Serdar Armaðan bel fýtýðý hakkýndaki merak edilenleri yanýtladý.

Halk arasýnda lumbago,  disk kaymasý,  bel kaymasý,  siyatik,  siyatalji gibi terimlerin hemen hemen hepsi beli aðrýyan kiþilere yakýþtýrýlan hastalýklardýr. Bunun sebebi de insanlýk tarihi kadar eski olan bu hastalýðýn her branþtan doktor ve alternatif týp tedavisi uygulayan kiþilerin bu hastalarý tedavi etmeye çalýþmasýndan kaynaklanmaktadýr. Bu durum bel fýtýðý hastalýðýna çeþitli adlar verilmesine neden olmuþtur.

Son yýllarda týp alanýnda çýðýr açan yeni görüntüleme tekniklerinin ( Manyetik rezonans, Bilgisayarlý tomografi) kullanýlmaya baþlanmasý bel fýtýðýnýn doðru teþhis ve doðru tedavisinin planlanmasýna yardýmcý olmuþtur. Bel fýtýðýný, bel omurlarý arasýndaki süspansiyon görevini yapan kýkýrdak dokunun çeþitli sebeplerle yýrtýlarak omurilikten çýkan ve kalçaya, bacaða daðýlan sinire baský yapmasý olarak tarif edebiliriz.

Bel fýtýðýnýn belirtileri nedir?

Bel aðrýsý, kalçaya, tek veya iki bacaða yayýlan aðrý, yürüme güçlüðü, bacakta uyuþma ve güçsüzlük, nadir olarak idrar kaçýrma.

Bel fýtýðý neden oluþur ve nasýl önlenebilir?

Aðýr kaldýrma, uzun süre ayný pozisyonda çalýþma, yüksekten düþme, travma, uzun süren stres, fazla kilo, çok doðum, düzenli spor yapmamak, kronik öksürük ya da kalýtsal nedenlerle oluþur. Korunmak için düzenli, sýrt kaslarýnýn güçlendiren spor yapmak, bir þey kaldýrýrken doðru þekilde pozisyon almak (sýrt düz ve dizler kýrýlarak kaldýrmak), omurgaya fazla yük binmemesi için ideal kiloda olmak.

Bel fýtýðý tanýsý nasýl konulur?

Yukarda ki þikayetleri olan kiþinin beyin cerrahi uzmaný tarafýndan öncelikle nörolojik muayenesi yapýlýr. Doktor muayene bulgularýný deðerlendirir ve hastanýn tedavisini planlar. Kesin taný bel MRI tetkiki ile konur.

Bel fýtýðý tedavisinde izlenen yol nedir?

Hasta aðrý þikayeti ile beyin cerrahisine müracaat eder. Yapýlan muayenede refleksler normal, güçsüzlük yok ise hastaya aðrý kesici, kas gevþetici ilaçlar ve mutlak yatak istirahatý önerilir. 3 - 4 gün içinde þikayetlerinde azalma olmaz ve yeniden yapýlan nörolojik muayenesinde kötüleþme yoksa hasta fizik tedavi kliniðine sevk edilir. Þikayetleri devam ederse hastaya gerekli radyolojik tetkikler yapýlarak yeni bir tedavi protokolüne baþlanýr.

Çözüm her zaman ameliyat mý?

Benim þahsi tecrübelerim ve yapýlan istatistiksel çalýþmalar göstermiþtir ki, bel ve bacak aðrýsý ile beyin cerrahisi doktoruna müracaat eden hastalarýn büyük çoðunluðu týbbi tedavi ve yatak istirahatý ile saðlýðýna kavuþmaktadýr. Bu þikayetler ile gelen hastalarýn   % 3 - %5 kadarýna cerrahi tedavi gerekmektedir.

Hangi durumlarda mutlaka ameliyat gereklidir?

Hastaya uygulanan týbbi tedavi ve fizik tedaviye yanýt vermeyen, 3 - 4 haftadan uzun süren aðrý, hasta ilk muayeneye geldiðinde tespit edilen nörolojik defisit (Ýdrar kaçýrma, güç kaybý, refleks kaybý ) mutlak ve acil ameliyat gerektirir.
Ancak bu hasta sayýsý çok azdýr.

Hangi ameliyat tekniði kullanýlýyor?

Hastaya göre deðiþmekle birlikte mikro diskektomi diye adlandýrýlan mikroskop ile yapýlan ameliyatlar þu an daha çok tercih ediliyor. Bunun yaný sýra daha yeni yeni kullanýlmaya baþlanýlan endoskopik disk ameliyatý da yapýlýyor. Bel fýtýðýnda halk arasýnda lazer ameliyatý çok yaygýn telaffuz ediliyor. Bel fýtýðýnda lazerle ameliyat yok denecek kadar az 7 - 8 yýl önce yaygýn yapýlmaya çalýþýldý baþarý þansý az olduðu için klasik cerrahlar tarafýndan pek raðbet görmedi.

Bel fýtýðý ameliyatý sonrasý nasýl geçiyor?

Hasta ameliyat sonrasý yataðýna alýnýr, anestezinin etkisinden çýkan hasta yeniden doðmuþ gibidir, o dayanýlmaz aðrýlardan kurtulmuþtur. 5 - 6 saat sonra yürütülür ve yemek yiyebilir. Hasta genellikle ertesi günü evine dönebilir.

Bel fýtýðý ameliyatlarýnýn baþarý yüzdesi nedir,  tekrarlama oluyor mu?

Bel fýtýðý ameliyatýnda sonucu belirleyen en büyük etmen cerrahýn doðru taný ve doðru ameliyat þeklini planlamasýdýr. Ameliyat sonrasý hastanýn aðrýlarýnýn geçmesi ve felç durumunun düzelmesindeki baþarýmýz % 95’dir.
Tekrarlama sorunuza gelirsek çok nadir olarak tekrarlama görülüyor. Bu da ayný diskten veya farklý bir diskten kaynaklanabilir ama bu çok nadir görülür.

Yapay disk nedir sizde kullanýyor musunuz?

Bel fýtýðý ameliyatýnda disk protezi çok nadir kullanýlýyor. Yapay disk daha çok boyun fýtýðýnda kullanýlýyor.

Günümüzde bel fýtýðý hastalýðý daha çok görülüyor sebebi nedir sizce?

Düzenli egzersiz ve spor yapmamak, uzun süreli oturmak ( büroda ve bilgisayar baþýnda), sigara içmek, aðýr yük taþýmak, travma gibi sebepler en yaygýn olanlarý.

Bel fýtýðý hastasýnýn artmýþ görünmesinin en büyük nedeni görüntüleme tekniklerinin geliþmesi ve kullanýlabilirliðinin artmasý. Bu, hastalýðýn teþhisini kolaylaþtýrdý ve daha önce adý çeþitli þekilde anýlan bel aðrýlarýnýn asýl nedeninin bel fýtýðý olduðu bu görüntüleme teknikleriyle doðrulandý.  Bundan dolayý bel fýtýðý sayýsý artmýþ gibi algýlanýyor.

Yazan : spineLLi	Tarih : 08/01/2009	Okunma: 11753	Puan verin 1 - Kötü 2 - Ýdare Eder 3 - Ýyi 4 - Çok iyi 5 - Mükemmel Oyla
Yorum : 0	Facebook da paylaþ	Yazdýr	Reyting : 3.75 (4kiþi oyladý)

Benzer Konular

Yorum Ekle

Yorumlar

Bu yazý için daha önce hiç yorum yazýlmamýþ!

Bayanlar 18 yaþtan sonra dikkat!

Antibiyotikler gerçekten faydalý mý?