Ekinezya bitkisinin, domuz gribinden korunmada etkili olabileceðini biliyor muydunuz?

Ekinezya (Koni Çiçeði) (Echinacea purpurea), soðuk algýnlýðý, grip, enfeksiyon, zayýf baðýþýklýk sistemi ve kanserden korunma gibi durumlarda dünyanýn en önemli þifalý bitkilerinden olup; kuru toprak ve ovalar ile seyrek ormanlýk arazilerde doðal olarak yetiþen çok yýllýk bir bitkidir.

Uygar dünya bu bitkinin iyileþtirici özelliklerini Kuzey Amerika yerli halkýndan (Kýzýlderililer) öðrenmiþtir. Onlar bitkinin kökünü ve yapraklarýný her tür yaranýn tedavisinde, enfeksiyon ve iltihaplanmalarda, zehirli böcek ve yýlan sokmasýna, boðaz ve diþ aðrýsýna, kabakulak, çiçek hastalýðý ve kýzamýða karþý baþarýyla kullanýyorlardý. Bitki Amerika’ ya yerleþen ilk göçmenler tarafýndan da enfeksiyonlara karþý sýk olarak kullanýlmýþtýr.Bu özel tedavi biçimleri bilimsel araþtýrmalara konu oldu ve 1950’den beri yapýlan araþtýrmalara göre, bitkide bakteri, mikrop ve virüslere karþý oldukça etkili olan maddelerbulundu. Bu maddelerin baþlýcalarý; echinacoside, poli-sakkaritler (polysaccharides), poli-asetilenler (polyacetylenes), gliko-proteinler (glycoproteins), kafeik asit türevleri (Cichoric Acid), tri-glikosid (triglycoside), betain, seskiterenler (sesguiterpenes), karyofilen (caryophylene) dir. Bitki bu maddelere ek olarak bakýr ve demir mineralleri ile tanenler, protein, yað asitleri ve A, C, E vitaminleri de içermektedir.

Ayrýca bitkinin, etken maddelerinin sinerjik etkisi (birlikte oluþturduklarý etki) sayesinde bedenin savunma sistemini (Baðýþýklýk sistemi) güçlendirerek enfeksiyon tedavilerinde yardým saðladýðý da bulundu. Bitkinin tedavi alanýndaki deðeri öncelikle bu iki özelliðinden kaynaklanmakta olup; bu yüzden araþtýrmalarýn çoðu bitkinin baðýþýklýk sistemini güçlendirici etkisi üzerine yoðunlaþmýþtýr. Baðýþýklýk sistemini uyaran en önemli maddeler ise; T-hücrelerinin ( T- Lenfositler) üretimini ve diðer doðal öldürücü hücrelerin etkinliðini arttýran poli-sakkaritler’ dir. Ayrýca, poli-sakkaritler’ in doku yenilenmesini hýzlandýrdýðý ve iltihaplanmalarý azalttýðý da bilinmektedir. Yaðda çözünebilen alkilamidler (alkylamides) ve bir kafeik asit glikosidi olan echinacoside maddesi de baðýþýklýk sisteminin güçlendirilmesine katkýda bulunmaktadýr. Ýnsanlar ve hayvanlar üzerinde yapýlan çalýþmalar; Koni Çiçeði’ nin akyuvarlarýn (Beyaz kan hücreleri – Lökosit) sayýsýný yükselttiði, onlarýn enfeksiyon bölgesine hareketlerini (göçünü) hýzlandýrdýðý ve böylece bakteri, virüs ve diðer yabancý mikro-organizmalarýn yok edilmesine yardýmcý olduðunu göstermiþtir. Aslýnda bu bitkiye en duyarlý hücreler; akyuvarlar, T-Lenfositler (Hücresel Antikor), doðal öldürücü hücreler (Natural killer cells) ve makrofajlar’ dýr. Bilindiði gibi makrofajlar; vücudun atýk toplayýcýlarý olup, vücuda giren mikro-organizmalarýn dokulara yayýlmasýný önler ve lenf sistemini korur. Doðal öldürücü hücreler ise bu adý kanserli veya virüs enfeksiyonlu hücreleri yok ettiði için almýþtýr. (Kronik yorgunluk sendromunda bu hücrelerin aktivitesi düþüktür.). Bu nedenle Koni Çiçeði, kronik yorgunluk sendromunda da fayda saðlayabilmektedir.

Kullanýldýðý yerler :

Kurutulmus rizomlari hamur islerinde kullanilir. Bu rizomlardan elde edilen yag sari sividir. Serinletici olup, kâfur benzeri kokuya sâhiptir. Kurutulmus rizomlari ve türevleri acimtrak aromalidir. Havlýcan kökü, mesrubatlarda, dondurma, sekerlemeler, tarim ürünleri, çikolata çesitlerinde kullanilabilir. Rizomlari ayrica zencefil gibi baharat olarak da kullanilir. Tibbî faydasinin çok oldugu bilinmektedir. Kaynatilan suyu bir miktar içilirse mîde agrilarina, romatizma ve kulunca iyi gelir. Bel gevsekligi, çocuklarin yatagi kirletmesini önler. Balgam söktürür, tükürük ifrâzâtini arttirir. Agiz kokusunu giderir. Mafsal agrilarina ve mide eksimesine iyi gelir.